Achter elke gewoonte zit een vraag
Verslaving gaat zelden alleen over het middel. Er zit vrijwel altijd iets onder: onrust, verdriet, eenzaamheid, of simpelweg de behoefte om even niet te hoeven voelen. Juist die laag is mijn werkterrein. Waar behandelaars zich richten op afkicken en terugvalpreventie, kijk ik met u naar de vraag daaronder: wat probeert deze gewoonte voor u op te lossen, en wat zou er in de plaats kunnen komen?
Ik werk aanvullend op de reguliere verslavingszorg, niet in plaats daarvan. Loopt u al een traject bij een behandelaar of instelling? Prima — dan sluit ik daar graag naast aan.
Wat ik kan bieden
- Gesprekken over schuld, schaamte en zelfvergeving — vaak de zwaarste bagage van allemaal.
- Zingeving na de behandeling: wie ben ik, nu het middel weg is?
- Begeleiding bij herstel van vertrouwen binnen een gezin of relatie.
- Rituelen bij een keerpunt: een moment markeren dat groter is dan een datum in een agenda.
Uit eigen ervaring: mijn blikje van elf uur
Ik zou hier niet over durven spreken als ik de macht van een gewoonte niet zelf had gekend. In mijn geval had die gewoonte een kleur, een geluid en een vast tijdstip: elf uur 's ochtends, het zachte tsss van een blikje Cola Zero. Jarenlang. Ik noemde het "water met karakter" en geloofde dat oprecht.
Tot ik op een dinsdag tussen twee gesprekken merkte dat ik niet zat te wachten op de dorst, maar op het blikje. En dat ik 's avonds om half twaalf nog klaarwakker naar het plafond lag te kijken. Cafeïne, zei mijn vrouw. Cafeïne, zei het internet. Cafeïne, zei uiteindelijk ook ik.
De stap die ik toen zette was, zo bekeken, belachelijk klein: ik stapte over van Cola Zero op Cola Zero Zero. Twéé keer zero. Geen suiker, en ook geen cafeïne meer. In de supermarkt stond ik met een blikje in elke hand en voelde ik me een man die iets fundamenteels aan het beslissen was.
Dag één ging goed. Dag drie was het moeilijkst — niet vanwege het middel, maar vanwege het ritueel. Mijn handen wisten om elf uur precies wat ze wilden doen; alleen mijn hoofd was overgestapt. Ik heb dat blikje Zero Zero die week opengetrokken met een plechtigheid die het product volstrekt niet verdiende. En het werkte. Ik slaap sinds die dinsdag als een kind.
Ik vertel dit verhaal niet omdat het groot is. Ik vertel het omdat het klein is. Wat mensen vasthoudt is bijna nooit het middel zelf — het is het tsss van elf uur. En daar kun je iets anders voor in de plaats zetten.
Ook voor naasten
Rond iemand met een verslaving staan vaak mensen die het al heel lang volhouden: partners, kinderen, ouders, collega's. Ook zij lopen tegen vragen aan die verder gaan dan praktische afspraken. Voor hen is er evenveel ruimte.
[Voorbeeldtekst — vertel me hoe jij dit onderdeel van je werk vormgeeft, dan maak ik het persoonlijker. Loopt u zelf vast en heeft u snel hulp nodig? Bel uw huisarts, of de Drugs Infolijn op 0900 1995.]